Ders-17: İtalyanca Dersleri & Avere Fiili & Basit Cümleler

Dersin İçeriği

Avere fiili de Essere fiili İtalyanca’nın en temel ve en önemli fiillerinden birisidir. Avere fiili ile sahip olunan varlıklar ifade edilir. Sizler de bu dersi bitirdiğinizde, Avere fiilinin nasıl çekimlendiğini, ne işe yaradığını ve hangi durumlarda kullanılacağını öğreneceksiniz. 

İtalyanca Avere Fiili

Yukarıda da söz ettiğimiz gibi “Avere” fiili ile sahip olunan varlıklar ifade edilmektedir. Bu yönüyle İngilizce’deki “to have” yani “sahip olmak” fiili ile benzer anlamdadır. Yani, “Benim bir evim var”, “Kaç kardeşiniz var?”, “Onların bir kedisi yok” gibi cümleler hep bu fiil kullanılarak oluşturulur.  “Avere” fiili şimdiki veya geniş zamanda düzensiz bir çekime sahiptir. Dolayısıyla ilk etapta ezberlenmesi gerekir. Fakat İtalyanca’da çok sık kullanıldığı için kısa bir süre içinde kalıcı bir hale gelmektedir. Aşağıdaki tabloda “Avere” fiilinin şahıslara göre nasıl çekildiği gösterilmiştir.

io tu lui, lei, Lei noi voi loro
ho hai ha abbiamo avete hanno

“Avere” fiilinin kullanımı yapısal olarak “Essere” fiiline benzemektedir. Bu fiil için üzerinde durulması gereken en önemli hususlardan bir tanesi “ho”, “hai”, “ha” ve “hanno” çekimlerinde yer alan “h” harfinin seslendirilmemesi durumudur. Telaffuz kurallarının anlatıldığı Ders-2den hatırlayacağımız üzere bu çekimler “o”, “ai”, “a” ve “anno” olarak telaffuz edilir.

Aşağıdaki tabloda “Avere” fiilinin ne olduğu ve temel olarak nasıl kullanıldığı Türkçe ve İngilizce karşılıklarıyla bir arada gösterilmektedir.

İTALYANCA TÜRKÇE İNGİLİZCE
(io) Ho una macchina Benim bir arabam var I have a car
(tu) Hai una macchina  Senin bir araban var You have a car
(lui) Ha una macchina Onun (erkek) bir arabası var He has a car
(lei) Ha una macchina Onun (bayan) bir arabası var She has a car
(Lei) Ha una macchina Sizin (nezaket) bir arabanız var You have a car
(noi) Abbiamo una macchina Bizim bir arabamız var We have a car
(voi) Avete una macchina Sizin bir arabanız var You have a car
(loro) Hanno una macchina Onların bir arabası They have a car

Tablonun Açıklaması

“Avere” fiilinin şimdiki veya geniş zamanda kullanımı temel olarak bu şekildedir. Bu fiil kullanım açısından “Essere” fiilinden farklıdır. Hatırlayacağınız gibi “Essere” fiili ile kurulan cümlelerde özne ve sıfatlar kesin bir uyum göstermek durumundaydı. Örneğin “Ben İtalyanım” cümlesini bir erkek “sono italiano”, bir bayan “sono italiana” şeklinde kurmaktaydı.

Fakat burada bu türden bir değişim yoktur. Yani “benim” bayan ya da erkek olmam “Essere” fiilinde olduğu gibi farklı bir cümle kurmamı gerektirmez. Daha açık bir ifadeyle bu cümlede “bir araba” hep “una macchina” dır ve cümle daima “ho una macchina” diye kurulur.

Sahip olunan varlık birden fazlaysa sadece o isim çoğul yapılır fakat özne yine aynı kalır. Örneğin “Benim iki arabam var” cümlesini İtalyanca “Ho due macchine” şeklinde yazarız. Eğer isimle birlikte sıfat varsa o sıfatta çoğul yapılır. 

Yeri gelmişken tekrar hatırlatalım; Kişi zamirlerini burada kullansak da kullanmasak da anlam aynıdır, değişmez. Yani “io ho”una macchina” ile “ho una macchina” aynı anlamdadır.

Şimdi konuya yeni örneklerle kaldığımız yerden devam edelim.

İTALYANCA TÜRKÇE İTALYANCA TÜRKÇE
(io) ho un bel cane Benim güzel bir köpeğim var (io) ho due cani  Benim iki köpeğim var
(tu) hai un amico italiano Senin İtalyan bir arkadaşın var (tu) hai tre amici italiani Senin üç İtalyan arkadaşın var
(lui) ha una ragazza Onun bir kız arkadaşı var (sevgili) (lui) ha due macchine Onun iki arabası var.
(lei) ha una sorella Onun (bayan) bir kız kardeşi var (lei) ha due sorelle Onun (bayan) iki kız kardeşi var
(noi) Abbiamo una figlia Bizim bir kızımız var (noi) Abbiamo due figlie Bizim iki kızımız var
(voi) Avete un libro Sizin bir kitabınız var (voi) Avete dei libri Sizin kitaplarınız var
(loro) Hanno una casa Onların bir evi var (loro) Hanno cinque case Onların beş tane evi var

Hatırlatma-1 : “Ho un bel cane” cümlesindeki “bel” ifadesi, “bello” sıfatının istisnai kullanımı ile ilgilidir. Bu konu ile ilgili olarak Ders-11‘i yeniden gözden geçirebilirsiniz.

Hatırlatma-2 : “Avete dei libri” örneğinde “dei” ifadesi belirtisiz artikel olan “un” artikelinin çoğul şeklidir. Bu konu ile ilgili olarak Ders-9u yeniden gözden geçirebilirsiniz.

Avere Fiili & Olumsuz ve Soru Cümleleri

Cümleleri olumsuz yaparken “Essere” de olduğu gibi çekimli fiilin önüne “non” eki getirilir. Soru cümleleri için de kural aynıdır. Konuşma dilinde soru sorulduğu vurgu ile ifade edilirken, yazı dilinde olumlu cümlenin sonuna soru işareti getirilir. Aşağıdaki tablonun sol tarafında olumsuz cümlelere, sağ tarafında ise soru cümlelerine yönelik örnekler gösterilmektedir.

İTALYANCA TÜRKÇE İTALYANCA TÜRKÇE
(io) Non ho il maglione  Benim kazağım yok (io) Ho un maglione? Benim bir kazağım var mı?
(tu) Non hai un gatto Senin bir kedin yok (tu) Hai un gatto? Senin bir kedin var mı?
(lui) Non ha un figlio Onun bir oğlu yok (lui) Ha un figlio? Onun bir oğlu var mı?
(lei) Non ha una zia Onun bir teyzesi / halası yok (lei) Ha una zia? Onun bir teyzesi / halası var mı?
(noi) Non abbiamo molto tempo Çok zamanımız yok (noi) Abbiamo molto tempo? Çok zamanımız var mı?
(voi) Non avete un lavoro Sizin bir işiniz yok (voi) Avete un lavoro? Sizin bir işiniz var mı?
(loro) Non hanno una casa a Bursa  Onların Bursa’da bir evi yok (loro) Hanno una casa a Bursa? Onların Bursa’da bir evi var mı?

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir