Çeviri Dersleri-3: İngilizce Şimdiki Zaman & Geniş Zaman

Şimdiki zaman ve geniş zaman konuları üzerinde duracağımız bu dersle birlikte eylem bildiren cümle yapılarının çevirileri ile ilgili konularımıza başlıyoruz. Bugünkü dersimizde, İngilizcede şimdiki zaman ve geniş zamanda kurulan cümlelerin nasıl çevrileceği üzerinde durulacaktır. Burada ilk olarak durum ve eylem bildiren cümlelerin ne olduğu konusunu tekrar edip, ardından şimdiki zaman ve geniş zaman konularının ayrıntılarına girilecektir.

Durum veya Eylem Bildiren Cümleler Ne Demektir?

Durum bildiren cümlelerde klasik anlamda bir fiil bulunmamakta, bunun yerine isim veya sıfat kökenli bir kelime fiil gibi kullanılmaktadır. “Ben bir öğretmenim”, “Bugün hava çok sıcak”, “Dün okuldaydılar”,“Yarın evde olmayacağım” gibi yapılar buna örnek olarak verilebilir.

Eylem bildiren yapılarda ise gelmek, uyumak, koşmak gibi fiiller kullanılmakta ve anlam, kullanılan bu fiillerin etrafında şekillenmektedir. “Okula gidiyorum”, “İki hafta önce tatilden döndüm” veya “Gelecek ay üniversite sınavına gireceğim” tipindeki cümleler bu konuya örnek teşkil etmektedir.

İngilizcede Şimdiki Zaman ve Geniş Zaman

Şimdiki Zamanda Kurulan Cümle Yapıları ve Çevirileri

Şimdiki zaman, konuşma anında ya da yakın bir gelecekte yapılan eylemleri ifade etmek için kullanılır. Yapısal olarak “am”, “is” ve “are” yardımcı fiilleri kullanılır ve bunları fiillerin “-ing” eki almış halleri izler.

Bu zamanın İngilizce karşılığı Present Continuous Tense’dir ve Türkçe’ye çevirilerde cümlelere –yorum/-yorsun/-yor/-yoruz/-yorsunuz/-yorlar ekleri eklenir. Aşağıdaki örnekleri inceleyelim.

İNGİLİZCE TÜRKÇE
The students are preparing for the examinations Öğrenciler sınavlara hazırlanıyorlar
We are having lunch at the moment Şu anda öğle yemeği yiyoruz
I’m taking driving lessons Direksiyon (sürüş) dersleri alıyorum
He is combing his hair O saçlarını tarıyor
I’m having diner with my friend on Sunday Pazar günü arkadaşımla akşam yemeği yiyorum

Şimdiki zamanda yapılan bir eylemin ne zamandan beri gerçekleşmekte olduğunu vurgulanmak isteniyorsa Present Perfect Continuous Tense kullanılır. Bu tense ile oluşturulan cümlelerin çevirileri, yukarıda değindiğimiz Present Continuous Tense ile benzerdir.

Daha açık bir ifadeyle Türkçe’ye çevirilerde cümlelere yine –yorum/-yorsun/-yor/-yoruz/-yorsunuz/-yorlar ekleri eklenir. Ders-1 ve Ders-2‘de kullanım özellikleri gösterilen “for” ve “since” kelimeleri yardımıyla cümleye bir zaman süreci katılır.

Burada gramer açısından “am”, “is” ve “are” yardımcı fiilleri yerine “has been” ve “have been” yardımcı fiilleri kullanılır ve bunları yine fiillerin “-ing” eki almış halleri izler. Aşağıdaki örnekleri inceleyelim:

İNGİLİZCE TÜRKÇE
I have been waiting for him for exactly an hour Tam bir saattir onu bekliyorum
They have been playing chess since 3 o’clock Saat üçten bu yana satranç oynuyorlar
He has been working as a teacher for 22 months 22 ay öncesinden bu yana öğretmen olarak çalışıyor
You have been putting on weight since last year Geçen yıldan beri kilo alıyorsun

Geniş Zamanda Kurulan Cümle Yapıları ve Çevirileri

İngilizcesi Simple Present Tense olan bu zaman, “Her zaman erken kalkarım” gibi genel anlamda sürekli yapılan faaliyetlerin anlatılmasında ya da “Su 100 derecede kaynar” gibi değişmeyen sabit kuralların ifade edilmesinde kullanılır.

Ayrıca Continuous zamanlarda kullanılamayan bazı fiiller (çoğunlukla duygu ve düşünce belirten ya da duyu organları tarafından hissedilen durumları içeren fiiller) şimdiki zaman anlamı verilerek Simple Present olarak kullanılırlar. Aşağıdaki tabloda gösterilen son örnek bu kapsamdadır.

Yapısal olarak “do” veya “does” yardımcı fiilleri kullanılır fakat bu yardımcı fiiller olumsuz ve soru cümlelerinde görülürler. Olumlu cümlelerde fiiller yardımcı fiil olmaksızın doğrudan kullanılır. Öznenin üçüncü tekil şahıs olduğu durumlarda fiillerin sonuna “-s”, “-es” ya da “-ies” ekleri eklenir.

Simple Present Tense’in Türkçe’ye çevirilerinde yaparım, yaparsın, yapar, yaparız, yaparsınız, yaparlar örneklerinde kullanılan ve özneye göre oluşturulan ekler kullanılarak çeviri yapılır. Aşağıdaki örnekleri inceleyelim:

İNGİLİZCE TÜRKÇE
I go to work by car İşe arabayla giderim
Turkish people drink a lot of tea Türk halkı çok fazla çay içer
The moon goes round the earth Ay dünyanın etrafında döner
The cake smell very good Pasta çok güzel kokuyor

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir